|
2. El Araba Satın Alma Rehberi
Otomobil almaya karar verdiniz. Ancak, sıfır kilometre bir araç almayı
düşünmüyorsunuz. Peki ikinci el araç alırken nelere dikkat etmeniz gerektiğini
biliyor musunuz ? İkinci el bir otomobil almaya karar vermeden önce önemli püf
noktalarını dikkatle okuyun...
2. el otomobil alımında dikkat edilecek incelikler bulunduğunu ve alınacak aracı
görmeye sabah erken saatlerde gidilmesi gerektiğini belirten uzmanlar, motor
soğukken araçların hemen hemen tüm arızalarının ortaya çıktığını kaydetti.
Uzmanlar, kullanılmış otomobil alırken tam anlamıyla inceleyebilmek, basit çizik
ve darbeleri görmek için mutlaka gün ışığı gerektiğini vurgulayarak, otomobilin
mutlaka gündüz görülmesinin şart olduğunu belirtiyor.
FİYAT ARAŞTIRMASI YAPIN
Karar verilen marka ve model otomobili almadan önce mutlaka fiyat araştırması
yapılması gerektiğini ifade eden uzmanlar, "Gerek gazete ilanlarını, gerek
galerileri, gerekse de açık otomobil pazarlarını iyice araştırın. Fiyatları
karşılaştırıp daha sonra otomobili almaya niyetlenin. Ne kadar çok otomobile
bakarsanız, alacağınız otomobilin fiyatı o kadar içinize siner ve en
avantajlısını alabilirsiniz" diyor.
FİBERGLAS YANILTIYOR
Kaportadaki çürük yerlerin fiberglas veya macunla kamufle edilmiş olabileceğine
dikkat çeken uzmanlar, bunu anlamak için bir kalemle kaportaya vurup gelen sesin
dinlenmesini öneriyor. Sacla fiberglasın vereceği sesin birbirinden farklı
olduğunu kaydeden uzmanlar, sacın daha tiz, fiberglasın ise daha tok çınlama
sesi çıkardığını bildiriyor.
SOMUNLARA VE EK YERLERİNE DİKKAT
Kaportayı incelerken, parçaların montajında kullanılan somunların değişip
değişmediğinin kontrol edilmesi gerektiğini belirten uzmanlar, ayrıca her
otomobilde fabrika montajında kullanılan teknikler olduğunu hatırlatıyor. Bu
tekniklerin zamanla bozulduğunu ve gözle görülür hale geldiğini ifade eden
uzmanlar, ama araç bir hasar görmüşse veya araçta değişiklik yapılmışsa, bunu
anlamak için otomobilin ek yerlerinde kullanılan elastiki fabrikasyon macunlara
dikkat edilmesi gerektiğini vurguluyor.
Uzmanlar, fabrikalarda puntolama sistemi robotlar tarafından yapıldığı için,
kaportadaki bir değişiklikte ustanın elle aynı sonucu vermesinin mümkün
olmadığını kaydederek, buradan otomobilin darbeli olup olmadığının kolayca
anlaşılabileceğini bildiriyor.
Uzmanlara göre, ayna ve kenar çıtaları, anten bağlantı yeri, tampon gibi
yerlerde boya izlerinin olması, otomobilin boyasının orjinal olup olmadığını
gösterir. Kapı veya cam fitilleri de kontrol edilerek aracın boyanıp boyanmadığı
tespit edilebilir. Ayrıca otomobilin çeki demiri gibi zor görülen kısımlarında
unutulan bir bant da boya yapıldığının belirgin bir delilidir.
MOTORU BİR USTAYA GÖSTERİN
İkinci el otomobil alırken mümkünse motordan anlayan bir tamirciyle yola
çıkılmasını öneren uzmanların diğer tavsiyeleri ise şöyle:
"Kullanılmış otomobil alırken öncelikle motor kontrol edilmeli. Bu sebeple,
almayı düşündüğünüz otomobili ya servisine gösterin, veya yanınızda motordan
anlayan bir ustayı götürün. Kaput açıldığında, öncelikle motor kapağı açılıp yağ
akıtması kontrol edilmeli ve contaların yağ sızdırıp sızdırmadığına bakılmalı.
Otomobili çalıştırıp mutlaka motorun sesini dinleyin. Bu size motor hakkında
referans olacaktır. Otomobili motoru soğukken çalıştırdığınızda rölantisi
düzgünse ve uğultu yapmıyorsa bu iyiye işarettir. Motoru çalıştırdığınızda sesi
dinlerken egzozun da patlak olup olmadığını kontrol edebilirsiniz. Eğer egzoz
aşırı yıpranmış ve delinmişse bu durum kendini sesiyle ele verir."
RADYATÖR ÖNEMLİ
Uzmanlar, radyatörün ve motor hortumlarının su kaçırıp kaçırmadığına da
bakılması gerektiğini belirterek, eğer radyatör suyu paslı ve yağlıysa sorun
olduğunu vurguluyor. Alınacak otomobilin kaputunu kapatmadan önce aküsünün
kontrol edilmesinin unutulmaması gerektiğini ifade eden uzmanlar, akü başları
okside olup yağlanmış ise bunun akünün ömrünün azaldığı anlamına geldiğini
kaydediyor.
ŞASE VE MOTOR NUMARALARI
Uzmanlar, otomobilin çalıntı olup olmadığını anlamak için, ruhsattaki bilgilerle
şase ve motor numaralarının karşılaştırılması gerektiğini de bildirerek, "Yoksa
çalıntı otomobil alıp daha sonra başınızı ağrıtırsınız" uyarısında bulunuyor.
KİLOMETRE GÖSTERGESİ DEĞİŞTİRİLEBİLİR
İkinci el otomobil alırken dikkat edilmesi gereken en önemli hususlardan birinin
de yaptığı kilometre olduğunu belirten uzmanlar, bunun otomobilin yıpranmasıyla
doğru orantılı olan en belirgin değişken olduğunu ifade ediyor. Uzmanlar,
kilometre göstergesinde oynama yapılıp yapılmadığının da ya aracın bakım
kitapçığına bakılarak veya uzmanına gösterilerek anlaşılabileceğini söylüyor.
Rot ve rotillerin sağlam olup olmadığını anlamak ve ön takımı kontrol etmek için
otomobili kullanmanın gerekli olduğunu kaydeden uzmanlar, bu sayede otomobilin
amortisörleri, fren ve debriyaj balatalarının da kontrol edilebileceğini
vurguluyor.
SAHTE RUHSAT BAŞ AĞRITIYOR
İkinci el otomobil alırken yasal yükümlülükleri de unutmamak gerektiğini
belirten uzmanlar, "Bazı otomobiller, Türkiye'ye kaçak olarak sokulmaktadır. Bu
sebeple, Avrupa otomobil alırken gümrük kağıdının veya ithal belgesinin mutlaka
kontrol edilmesi gerekli. Çünkü ruhsat sahte olabilir. Ayrıca, otomobilin
hacizli olup olmadığını ve vergi borçlarını araştırmayı unutmayın" diye de
uyarıyor.
Otomobil satış uzmanı Halit Akın, sabah erken saatte alınmaya gidilen aracın
çalıştırılıp motorun ritminin dinlenmesi gerektiğini söyleyerek, "Hatta bir süre
yürütün, yürüyen aksamın sesine kulak verin. Motorun düzgün bir ritimle
çalışıyor olması çok önemlidir. Eğer sürücü deneme sürüşüne izin vermiyorsa,
aracı almayın" uyarısında bulundu.
Arabanın boyasının, şasisinin, jantının ve diğer parçalarının iyice kontrol
edilmesinin önemine işaret eden Akın, "Boyası değişmiş mi, şasi komple
düzeltilmiş mi, parçalar orijinal mi, yoksa yan sanayi ürünleri mi? Bunlar
öğrenilmeli. Bu bilgiler aracın ne durumda olduğunu çok iyi anlatır" dedi.
2. el otomobil almanın püf noktalarından birinin de aracın dış detaylarının
gözden kaçırılmaması olduğunu kaydeden Akın, şu bilgileri verdi:
"Çürüme belirtileri olup olmadığını görmek için çamurluk, kapı içleri, bagaj
yanları en uygun yerlerdir. Kaportada çizik, delik, sprey boya gibi izler olup
olmadığına bakın, bagajı açıp döşemeyi kaldırın ve her yerini kontrol edin."
İç mekan ayrıntılarının atlanmaması gerektiğini açıklarken, "Koltuk ve
döşemelerde sigara yanığı, kırık dökük aksesuar, nem kokusu olup olmadığına
bakın. Bunlar arabanın nasıl kullanıldığına, kaportanın su sızdırıp
sızdırmadığına dair önemli ipuçlarıdır" tavsiyesinde bulunan Halit Akın, şöyle
devam etti:
"Arabanın kilometresini mutlaka öğrenmeye çalışın. Kilometre sayacı istenen
değere düşürülse bile, lastiklere, saatin camındaki çiziklere, gaz pedalı
lastiğinin aşınma durumuna ve hatta sürücü koltuğunun ne kadar yıpranmış
olduğuna bakarak aracın gerçek kilometre değeri hakkında aşağı yukarı bir fikir
sahibi olabilirsiniz. Ne kadar güzel bir araba olursa olsun, bir de geçmişini
dinleyin. Yanınızda işin ustası bir yakınınız varsa kaza geçirip geçirmediğini
kolayca anlayabilir. Vergileri ödenmemişse, noter
satışından sonra ruhsat için gittiğinizde tüm vergileri ödemek zorunda
kalabilirsiniz.
Bunu trafikten mutlaka araştırın. Ruhsat sahibinin ayrıca vergi borcu varsa
araba polis tarafından her an bağlanabilir, bunun da temiz kağıdını isteyin. Son
olarak tüm bakımların zamanında yapılıp yapılmadığını öğrenmek için servis
defterini dikkatle kontrol edin."
Alıcının, arabanın sahibini az da olsa tanımaya çalışmasının önemini de belirten
Akın, bu kişinin hangi semtte oturduğunun, işe hangi semte gittiğinin, ne iş
yaptığının, görüntüsünün, tavırlarının ve konuşmasının bile önemli olduğunu
vurguladı. Bütün bu durumların arabanın durumunu etkilediğini dile getiren Akın,
iyi gözlemin işe yarayacağını sözlerine ekledi.
SÜRÜŞ TESTİ
Uzmanlar, sürüş testi için de şunları öneriyor:
"1. vitesi takın ve el frenini bırakmadan otomobili yavaşça hareket ettirmeye
çalışın. Otomobil hareket ederse el freni çalışmıyordur, buna dikkat edin.
Hareket etmezse, el frenini indirip hareket edin. Olağan dışı bir sarsılma
olursa debriyajınızda bir sorun var demektir. Otomobili hareket ettirdikten
sonra hızlanmadan önce henüz 1. vitesteyken yavaşça frene basıp çalışıp
çalışmadığına bakın. Çalışmıyorsa el freni ile durmaya çalışın. Otomobili sürün
ve sesini dinlemeye çalışın. Olağan dışı vuruntu, gıcırtı, tıkırtı gibi sesleri
tespit etmeye çalışın. Tek seferde 180 derecede dönüş yapabileceğiniz bir yer
bulun ve dönerken akslardan gelen sesi dinleyin. Aks uçları aşınmışsa, dönerken
tıkırtılar gelecek, otomobil düzeldiğinde bu tıkırtılar kesilecektir."
Düz bir hatta giderken kontrollü şekilde direksiyon bırakıldığında, otomobil
sağa sola çekerse rot ayarında bir sorun olduğu uyarısında bulunan uzmanlar,
"Düz bir hatta seyrederken direksiyon düz değilse rot ayarı gerekmektedir.
Düzgün yolda hızlandığınızda otomobil ve direksiyon titriyorsa, lastiklerin
balansı bozulmuştur, balans ayarı gerekmektedir. Aynı şekilde hızlandığınızda
otomobil sağa sola sapıyor ve direksiyonu kontrol etmekte güçlük çekiyorsanız,
arka lastiklerden biri inik olabilir ya da ön takımda (rot ve rotiller, akslar,
salıncak burçları) sorun vardır" diyorlar.
Uzmanlar, deneme sürüşünün mümkünse 20-50 kilometre hızla bir duvar boyunca
yapılmasını önererek, "Duvardan yankılanan ses, alışılmamış gürültüleri
duymanıza yardımcı olacaktır. Eğer bir aracınız varsa, bu kontrolü daha önceden
kendi arabanızla test edip kulağınızı eğitebilirsiniz. Satıcıyla
randevulaşmışsanız 15 dakika önce gidin, otomobil için yapılan hazırlığı görmüş
olursunuz. Mümkünse size yardımcı olacak bir arkadaşınızı yanınıza alın"
diyorlar.
|
|